ޑރ. އަބްދުލް ގަދީރު ޚާން އަކީ ޕާކިސްތާނުގެ ނިއުކްލިއަރ ޕްރޮގްރާމްގެ ބާނީގެ ގޮތުގައި ގިނަ ބަޔަކު ސިފަކުރާ، ދުނިޔޭގެ ތާރީޚުގައި ފެނިގެންދިޔަ އެންމެ ފާހަގަކޮށްލެވޭ އެއް ސައިންސްވެރިޔާއެވެ.
ޑރ. އަބްދުލް ގަދީރު ޚާން އުފަންވެވަޑައިގަތީ 1936 ވަނަ އަހަރުގެ އޭޕްރީލް 1 ގައި، އިންޑިއާގެ ބޯޕާލްގައެވެ. 1952 ވަނަ އަހަރު، އުމުރުން 16 އަހަރުގައި އޭނާ އިންޑިއާއިން ޕާކިސްތާނަށް ހިޖުރަ ކުރެއްވިއެވެ. ކަރާޗީ ޔުނިވާސިޓީން ފުރަތަމަ ޑިގްރީ ހާސިލް ކުރެއްވުމަށްފަހު، މަތީ ތައުލީމް ހާސިލް ކުރެއްވުމަށް ޖަރުމަނާއި ނެދަލޭންޑްސް އަދި ބެލްޖިއަމްއަށް ވަޑައިގަތެވެ. އޭނާ ވަނީ މެޓަލާޖިކަލް އިންޖީނިއަރިންގެ ދާއިރާއިން ޕީއެޗްޑީ ހާސިލް ކުރައްވާފައެވެ.
އޭނާގެ އަނބިކަނބަލުންނަކީ ހެންޑްރީނާ ރެޓަރިންކް އެވެ. އެ ދެކަނބަލުންނަށް ދެ ބޭފުޅުން ލިބިވަޑައިގަތެވެ. ޑރ. ޚާން އަވަހާރަވީ 2021 ވަނަ އަހަރުގެ އޮކްޓޯބަރު 10 ވަނަ ދުވަހު، ޕާކިސްތާނުގެ އިސްލާމްއާބާދުގައެވެ. އޭރު އޭނާގެ އުމުރަކީ 85 އަހަރެވެ.
1974 ވަނަ އަހަރު އިންޑިއާއިން ނިއުކްލިއަރ ޓެސްޓް ކުރުމުން، ޕާކިސްތާނުގެ ދިފާއީ ބާރު ވަރުގަދަ ކުރުމަށް އޭނާ މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރެއްވިއެވެ. ޚާން ރިސާޗް ލެބޯޓްރީޒް އުފައްދަވައި، ޔުރޭނިއަމް ފައްކާކުރާ ޓެކްނޮލޮޖީ ޕާކިސްތާނަށް ތައާރަފް ކުރެއްވިއެވެ.
އޭނާގެ މަސައްކަތްތަކުގެ ސަބަބުން 1998 ވަނަ އަހަރު ޕާކިސްތާނުން ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ނިއުކްލިއަރ ޓެސްޓް ކާމިޔާބުކަމާއެކު ފުރިހަމަކޮށް، ނިއުކްލިއަރ ބާރަކަށް ވެގެން ދިޔައެވެ. މިއީ ޕާކިސްތާނުގެ ރައްޔިތުންނަށް ބޮޑު އުފަލަކާއި ފަޚުރެއް ގެނެސްދިން ކަމެކެވެ.
އޭނާ ނެދަލޭންޑްސްގައި މަސައްކަތް ކުރެއްވި ދުވަސްވަރު، އެގައުމުގެ ސިއްރު ޓެކްނޮލޮޖީގެ މައުލޫމާތުތަކާއެކު ޕާކިސްތާނަށް އެނބުރި ވަޑައިގަތުމަކީ އޭނާގެ ހަޔާތުގެ ނިންމުންތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ މުހިންމު ނިންމުމެވެ. އޭނާއާ މެދު އުފެދުނު އެންމެ ބޮޑު ޚިޔާލު ތަފާތުވުމަކީ، ނިއުކްލިއަރ ޓެކްނޮލޮޖީ އީރާން، ލީބިޔާ އަދި އުތުރު ކޮރެޔާއަށް ފޯރުކޮށްދިން ކަމުގެ ތުހުމަތެވެ. 2004 ވަނަ އަހަރު އޭނާ މިކަމަށް އިއުތިރާފު ވިއެވެ. ފަހުން ޕާކިސްތާނު ސަރުކާރުން އޭނާ މާފުކޮށް، ގޭބަންދުގައި ބެހެއްޓިއެވެ.
ޑރ. އަބްދުލް ގަދީރު ޚާންއަކީ ގިނަ ބަޔަކު ގައުމީ ބަތޮލެއްގެ ގޮތުގައި ދެކޭ، އަދި ހަމަ އެހެންމެ ބައިނަލްއަގްވާމީ މައިދާނުގައި ބޮޑެތި ޚިޔާލުތަފާތުވުން ތަކެއް އުފެދުނު ބޭފުޅެކެވެ. ޕާކިސްތާނުގެ ދިފާއީ ގާބިލްކަން އިތުރު ކުރުމުގައި އޭނާ އަދާކުރެއްވި ދައުރު އަދިވެސް އެ ގައުމުގައި ފާހަގަ ކުރެއެވެ.
