ވަގުތަކީ އަމާނާތެކެވެ. އިސްލާމްދީނުގައި ވަގުތަކީ އިންސާނާއަށް ދެއްވާފައިވާ އެންމެ އަގުބޮޑު ނިޢުމަތެވެ. މާތްﷲ ސޫރަތުލް ޢަޞްރުގައި ޒަމާން ގަންދީ ހުވާ ކުރައްވާފައިވަނީ ވަގުތުގެ މުހިންމުކަން އަހަރެމެންނަށް އަންގައިދެއްވުމަށެވެ.
މުސްލިމަކަށް ވަގުތު މެނޭޖް ކުރުމަކީ ހަމައެކަނި ދުނިޔަވީ ކާމިޔާބީއެއް ނޫނެވެ. އެއީ އާޚިރަތުގެ ބާއްޖަވެރިކަން ހޯދުމަށް އޮތް ވަސީލަތެކެވެ.
ދުވަހުގެ ތާވަލުގެ ބިންގާ
އިސްލާމީ އުސޫލުތަކާއި އެއްގޮތަށް ވަގުތު ރޭވުމުގެ އެންމެ މުހިންމު ސިއްރަކީ ފަސް ނަމާދެވެ. އަހަރެމެންގެ ދުވަހުގެ ތާވަލު ރާވަން ޖެހޭނީ ނަމާދުތަކުގެ ވަގުތުތަކަށް ބަލައިގެންނެވެ.
ފަތިސް ނަމާދަކީ ވަރަށްވެސް މުހިންމު ނަމާދެކެވެ. ދުވަސް ފަށާނެ ވަގުތަކީ މިއީއެވެ. ފަތިސް ނަމާދަށްފަހު ނުނިދައި ހޭލާ ހުރުމަކީ ބަރަކާތް އިތުރުވާ ކަމެކެވެ.
ފަތިހާއި މެންދުރު ނަމާދާ ދެމެދު، އަދި މެންދުރު ނަމާދާއި ޢަޞުރު ނަމާދާ ދެމެދަކީ އެންމެ މުހިންމު މަސައްކަތްތައް ނިންމަންވީ ވަގުތެވެ.
ޢާއިލާއާއެކު ވަގުތު ހޭދަ ކުރުމަކީ ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެއްކަމަށް ބައެއްފަހަރު އަހަރެމެންނަށް ޤަބޫލު ކުރެވެއެވެ. މަޣުރިބު ނަމާދާއި ޢިޝާ ނަމާދަށްފަހަކި ޢާއިލާއާއެކު ހޭދަކުރާ ވަގުތަކަށް ހަދާށެވެ. ނަމާދަށް އިސްކަންދިނުމުން، އެހެން މަސައްކަތްތަކުގައި ބަރަކާތް ލައްވާނެކަމުގެ ޔަޤީންކަން އޮވެއެވެ.
ހެނދުނުގެ ބަރަކާތް ހޯދުަމަކީ ވަރަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ.
ކީރިތި ރަސޫލާ (ﷺ) ދުޢާކުރައްވާފައިވެއެވެ:
"އޭ ހައްދަވާބޮޑުކުރެއްވި ރަސްކަލާކޮ! މިއަޅާގެ އުންމަތުގެ މީހުންނަށް، އެބައިމީހުންގެ ހެނދުނުގެ ވަގުތުގައި ބަރަކާތް ލައްވާނދޭވެ!" (ޖާމިޢު އައްތިރުމިޛީ)
އެންމެ ކާމިޔާބު މީހުންނަކީ ފަތިހާ ހޭލައިގެން ދުވަސް ފަށާ މީހުންނެވެ. ހެނދުނުގެ ހިމޭން ވަގުތަކީ ސިކުނޑި އެންމެ ތާޒާ، އަދި މަސައްކަތްތައް އެންމެ އަވަހަށް ނިންމާލެވޭނެ ވަގުތެވެ.
ބޭކާރު ކަންކަމުން ދުރުހެލިވުމުން ވަގުތު ސަލާމަތް ކުރެވެއެވެ.
ވަގުތު ބޭކާރުވާ އެންމެ ބޮޑު ސަބަބަކީ ފައިދާއެއް ނެތް ކަންކަމުގައި މަޝްޣޫލުވުމެވެ. ސޯޝަލް މީޑިއާގައި ގަޑިތަކެއް ހޭދަކުރުން ނުވަތަ މީހުންނަށް ޣީބަ ބުނުމުގައި ވަގުތު ދުއްވާލުމަކީ މުއުމިނެއްގެ ސިފައެއް ނޫނެވެ.
ރަސޫލާ (ﷺ) ޙަދީޘްކުރައްވާފައިވެއެވެ:
"މީހާގެ އިސްލާމްކަން ފުރިހަމަވުމުގެ ތެރެއިން ހިމެނޭ ކަމަކީ، އޭނާއަށް މަންފާއެއް ނުކުރާ ކަންކަން ދޫކޮށްލުމެވެ." (ޖާމިޢު އައްތިރުމިޛީ)
ދުވަހުގެ ތާވަލުން ބޭކާރު ކަންކަން އުނިކޮށްލުމުން، އަޅުކަމަށާއި އަމިއްލަ ކުރިއެރުމަށް ބޭނުންވާ ވަގުތު އަމިއްލައަށް އިތުރުވެގެންދާނެއެވެ.
ހެޔޮނިޔަތެއްގައި ކަންކަން ކުރާށެވެ. އޭރުން ދުވަހުގެ ކޮންމެ މަސައްކަތަކީވެސް އަޅުކަމަކަށް ހެދިދާނެއެވެ. ވަޒީފާއަށް ދަނީ ޢާއިލާއަށް ޙަލާލު ރިޒްޤު ހޯދައިދޭން ކަމަށް ނިޔަތް ގަންނާށެވެ. ނިދަން އޮށޯންނަނީ އަނެއް ދުވަހުގެ އަޅުކަމަށް ހަށިގަނޑަށް ބާރު ހޯދައިދޭން ކަމަށް ނިޔަތް ގަންނާށެވެ. މިގޮތަށް ކަންކަން ކުރުމުން، ތިބާގެ މުޅި ދުވަހުގެ ވަގުތަކީ "ވަގުތު މެނޭޖްކުރުމުގެ" އިތުރުން "ސަވާބު ހޯދުމުގެ" ވަގުތަކަށް ބަދަލުވެއެވެ.
މިހެންކަމުން ޢަމަލީ ގޮތުން ކުރެވިދާނެ ބައެއް ކަންކަމަށް ބަލާލަމާ ހިނގާށެވެ. ރޭގަނޑު އަވަހަށް ނިދަން އާދަ ކުރެވިދާނެއެވެ. ފަތިހާ ހޭލުމަށްޓަކައި ރޭގަނޑު ބޭކާރު ވާހަކައިގައި ނުތިބެ އަވަހަށް ނިދާށެވެ. މާދަމާގައި ކުރަންހުރި ކަންކަމުގެ ލިސްޓެއް ތައްޔާރު ކުރެވިދާނެއެވެ. ނިދުމުގެ ކުރިން މާދަމާ ކުރަން ހުރި މުހިންމު ތިންކަމެއް ނޯޓް ކޮށްލާށެވެ. ޛިކުރު ކުރުން ގިނަ ކުރެވިދާނެއެވެ. މަގުމަތީގައި ނުވަތަ އެއް ތަނުން އަނެއް ތަނަށް ދާއިރު ލިބޭ ހުސް ވަގުތުތަކުގައި ދުލުން ޛިކުރުކޮށް ވަގުތުގެ ބޭނުން ހިފާށެވެ.
ޤިޔާމަތް ދުވަހު ސުވާލު ކުރެވޭނެ ކަންކަމުގެ ތެރޭގައި "ތިމާގެ ޢުމުރު ހޭދަކުރި ގޮތާ ބެހޭގޮތުން" ސުވާލު ކުރެވޭނެއެވެ. ވަގުތު މެނޭޖް ކުރުމަކީ ހަމައެކަނި ދުނިޔަވީ "ޕްރޮޑަކްޓިވިޓީ" އެއް ނޫނެވެ. އެއީ ﷲ ދެއްވި އަމާނާތަށް ރައްކާތެރިވުމެވެ.
މާތް ﷲ އަހަރެމެންގެ ވަގުތުތަކުގައި ބަރަކާތް ލައްވައި، ހެޔޮ ގޮތުގައި ވަގުތުގެ ބޭނުން ހިފާ ބައެއްގެ ގޮތުގައި ލައްވާށިއެވެ. އާމީން.
